Skądinąd

Tomasz Stawiszynski

Podcast Tomasza Stawiszyńskiego, filozofa, eseisty, znanego m.in. z anteny Radia TOK FM, autora m.in. książek ”Potyczki z Freudem. Mity, pokusy i pułapki psychoterapii” (2013), ”Co robić przed końcem świata” (2021). ”Ucieczka od bezradności” (2021) oraz ”Misja Sowy. Tosia, Franek i sekrety filozofii” (2022).

Subscribe Listen in podnod RSS feed Show website

282 episodes
Updated Sunday

Episodes282

Newest first

Aug 8, 2021 · 2 hr 14 min
#62 Psychoterapia i religia – co je łączy, a co dzieli? Rozmowa z ks. Jackiem Prusakiem
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” przedstawiam rozmowę z ks. dr. Jackiem Prusakiem, jezuitą, psychologiem i praktykującym psychoterapeutą. Przeprowadziliśmy ją wspólnie z dr. Pawłem Boguszewskim, w kwietniu bieżącego roku, w ramach prowadzonego przez nas cyklu „Filozofia w ogrodzie (domowym)", poświęconego religii i religijności. Organizatorem cyklu jest fundacja Strefa Wolnosłowa. A rozmawiamy o relacjach pomiędzy psychoterapią a religią. Rozmawiamy także o tym, czy religia jest formą psychoterapii, a psychoterapia formą religii. O tym, co obie te dziedziny łączy, a co je dzieli. O roli kapłana i roli terapeuty, a także o łączeniu tych ról. O tym dlaczego terapeuta ukrywający przed swoimi pacjentami, że jest księdzem, postępuje nieetycznie. O psychoanalitycznej krytyce religii. A także o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
Aug 1, 2021 · 1 hr 56 min
#61 Czego nas uczy Jezus (Niechrystus)? Rozmowa z prof. Piotrem Augustyniakiem
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” przedstawiam rozmowę z prof. Piotrem Augustyniakiem, filozofem z Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, autorem m.in. znakomitej książki „Jezus Niechrystus” (słowo/obraz terytoria). Przeprowadziliśmy ją wspólnie z dr. Pawłem Boguszewskim, w kwietniu bieżącego roku, w ramach prowadzonego przez nas cyklu „Filozofia w ogrodzie (domowym)", poświęconego religii i religijności. Organizatorem cyklu jest fundacja Strefa Wolnosłowa. A rozmawiamy o Jezusie uwolnionym od religii, kościołów i boskości. O tym, dlaczego Kościół katolicki jest od nauczania Jezusa daleki. O zmartwychwstaniu, transcendencji i boskości jako mitologiach zasłaniających autentyczne przesłanie Jezusa. O tym, czego współczesny człowiek może się od Jezusa nauczyć. O doświadczeniu pełni życia, całkowitego zanurzenia się w nurcie istnienia. A także o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
Jul 25, 2021 · 1 hr 11 min
#60 Jak dzisiaj rozmawiać o miłości? Rozmowa z Olgą Drendą i Małgorzatą Halber
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” goszczą Olga Drenda i Małgorzata Halber, autorki „Książki o miłości”, która ukazała się pod koniec minionego roku nakładem wydawnictwa Znak Literanova. A rozmawiamy, oczywiście, o miłości. O tym, jak o niej rozmawiać i pisać. O tym, czym jest miłość we współczesnym świecie. O mitach i stereotypach z miłością związanych. Oraz o tym, jak naprawdę wyglądają bliskie relacje i związki – i dlaczego ten obraz znacznie się różni od tego, co prezentujemy w mediach społecznościowych. A także o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
Jul 18, 2021 · 1 hr 43 min
#59 Czy religia jest źródłem przemocy? Rozmowa z prof. Arkadiuszem Stempinem
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” przedstawiam rozmowę z prof. Arkadiuszem Stempinem, historykiem i politologiem z Uniwersytetu we Fryburgu i Wyższej Szkoły Europejskiej w Krakowie. Przeprowadziliśmy ją wspólnie z dr. Pawłem Boguszewskim, w marcu bieżącego roku, w ramach prowadzonego przez nas cyklu „Filozofia w ogrodzie (domowym), poświęconego religii i religijności. Organizatorem cyklu jest fundacja Strefa Wolnosłowa. A rozmawiamy o tym, czy religia jest źródłem przemocy. Rozmawiamy także o historii konfliktów i wojen na tle religijnym i nie tylko. O różnicach pomiędzy religiami. O tym, czy to radykalne przekonania religijne skłaniają terrorystów islamskich do dokonywania samobójczych zamachów – czy może ich motywacja jest zupełnie innego rodzaju. O dziejach i praktykach Kościoła w kontekście przesłania Ewangelii. O nowym ateizmie i nowym fundamentalizmie. A także o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
Jul 11, 2021 · 1 hr 7 min
#58 Jak się żyje na Antarktydzie? Rozmowa z dr. Mikołajem Golachowskim
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Mikołaj Golachowski, biolog, podróżnik, przewodnik po Antarktydzie i Arktyce, autor książki „Czochrałem antarktycznego słonia”. A rozmawiamy o lodzie, śniegu i zimnie. O miłości do takiego millieu. Rozmawiamy także o historii wypraw na Antarktydę. O zwierzętach, które zamieszkują ten kontynent oraz o roślinach, które go porastają. O niebezpieczeństwach, jakie czyhają tam na człowieka. O historii wypraw na Antarktydę i jej polityczno-geograficznym statusie. A także o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
Jul 4, 2021 · 1 hr 25 min
#57 Księga I-Cing, magia i teorie spiskowe. Pytania i odpowiedzi, część druga
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” – druga część odpowiedzi na Wasze pytania. Czym jest księga I-Cing? Czy magia pozwala wywrzeć wpływ na rzeczywistość? Jak rozmawiać ze zwolennikami teorii spiskowych – i czy w ogóle warto z nimi rozmawiać? Czy filozofia komplikuje życie? To tylko niektóre spośród poruszanych w najnowszym odcinku zagadnień. Owocnego słuchania!
Jun 27, 2021 · 1 hr 10 min
#56 O ulubionych lekturach, odpowiedzialności za świat, wolności słowa i nie tylko. Pytania i odpowiedzi
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” odpowiadam na pytania Słuchaczek i Słuchaczy. Mówię między innymi o najważniejszych dla mnie lekturach; o tym, czy możemy być szczęśliwi w świecie pełnym cierpienia; o zagrożeniach dla wolności słowa i cancel culture; o tym, czy w cieniu nadchodzącej zagłady klimatycznej moralnie dopuszczalne jest posiadanie dzieci oraz o tym, jakie rady dałbym 20-letniemu sobie. A także o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
Jun 20, 2021 · 1 hr 13 min
#55 Czy odwiedzają nas przedstawiciele obcych cywilizacji? Rozmowa z prof. Agnieszką Pollo
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości prof. Agnieszka Pollo, astronomka i astrofizyczka z Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Narodowego Centrum Badań Jądrowych. A rozmawiamy o życiu pozaziemskim i UFO. Rozmawiamy także o przygotowywanym raporcie Pentagonu dotyczącym Niezidentyfikowanych Obiektów Latających. O tym, jakie są możliwe wyjaśnienia fenomenów w tym raporcie opisywanych. O tym, dlaczego właściwie „kosmici” mieliby odwiedzać Ziemię incognito. O tajemniczym obiekcie Oumuamua, który przelatywał niedawno przez Układ Słoneczny, i o którym Avi Loeb, wybitny astronom z Uniwersytetu Harvarda, sądzi, że jest artefaktem wytworzonym przez obcą cywilizację. A także o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
Jun 13, 2021 · 1 hr 18 min
#54 Czy istnieje lewicowy katolicyzm? Rozmowa z Ignacym Dudkiewiczem
W najnowszym odcinku „Skądinąd” gościmy Ignacego Dudkiewicza, filozofa, publicystę, redaktora naczelnego magazynu lewicy katolickiej „Kontakt”. A rozmawiamy o katolickiej lewicy. O tym czy coś takiego w ogóle jest możliwe. Rozmawiamy także o tym, na kogo głosowałby Jezus, gdyby żył w dzisiejszych czasach. O radykalnym przekazie Ewangelii i o praktyce kościelnej, która się od tego przekazu oddala. O antykapitalizmie papieża Franciszka. O (kościelnych) małżeństwach jednopłciowych. O tym do jakiego stopnia nauczanie Kościoła dotyczące seksualności może ulec zmianie. O teologii, polityce i transcendencji. Oraz o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
Jun 6, 2021 · 1 hr
#53 Dlaczego boimy się dentysty? Rozmowa z dr n. med. Agnieszką Pacyk
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr n. med. Agnieszka Pacyk, stomatolożka, adiunkt w Zakładzie Stomatologii Ogólnej Uniwersytetu Medycznego w Łodzi, zaangażowana od lat w szkolenia dentystów, w szczególności zainteresowana kwestią redukcji bólu. A rozmawiamy o lęku przed wizytą u dentysty. O tym czy ten lęk jest zasadny. Rozmawiamy także o historii stomatologii. O dawnych i współczesnych metodach leczenia zębów. O bólu i metodach jego niwelowania. O istotności profilaktyki oraz o tym w jaki sposób należy prawidłowo dbać o zęby. Wreszcie – o wykorzystywaniu sztucznej inteligencji w stomatologii. Oraz o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
May 30, 2021 · 1 hr 16 min
#52 Czym jest myślenie? Rozmowa z dr. Mateuszem Falkowskim
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gościmy dr. Mateusza Falkowskiego, filozofa związanego z Instytutem Kultury UJ i warszawską School of Form, prezesa Fundacji na Rzecz Myślenia im. Barbary Skargi. A rozmawiamy o myśleniu. O tym, czym jest i do czego prowadzi. Rozmawiamy także o różnych naukowych i filozoficznych koncepcjach myślenia. O jego definicjach neuronaukowych i potocznych. O tym, że myśli tyleż stwarzamy, ile napotykamy, już gotowe, we własnych umysłach. O relacji pomiędzy myślą a rzeczywistością. O niepewności i chaosie, charakteryzujących współczesny świat. A także o deficycie i kryzysie myślenia. Oraz o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
May 23, 2021 · 1 hr 49 min
#51 Czy Kościół może się zmienić? Rozmowa z dr. Sebastianem Dudą
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Sebastian Duda, teolog i filozof, członek redakcji „Więzi” i zespołu „Laboratorium Więzi”, publicysta, autor książek „Reformacja. Rewolucja Lutra” oraz „Przesilona wątpliwość”. A rozmawiamy o tym, jakie są granice reform w Kościele. Rozmawiamy także o tym, czy – i w jaki sposób – może się zmienić stosunek Kościoła do osób homoseksualnych. Na ile wmontowane w doktrynę katolicką „bezpieczniki” – na przykład pogląd, że poprzez sobory działa Duch Święty, a zatem, że to nie ludzie lecz Bóg kształtuje katolickie nauczanie – dają się teoretycznie obejść, kiedy zachodzi taka polityczna czy społeczna konieczność. Rozmawiamy także o historycznej zmienności nauczania, które samo siebie stara się przedstawiać jako wieczne i niezmienne. A także o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
May 16, 2021 · 1 hr 19 min
#50 Życie jest (bardzo) dziwne. Rozmowa z dr. Pawłem Boguszewskim
W najnowszej – pięćdziesiątej, a więc trochę jubileuszowej – odsłonie „Skądinąd” gości dr Paweł Boguszewski, kierownik Pracowni Metod Behawioralnych w Instytucie Biologii Doświadczalnej im. Marcelego Nenckiego Polskiej Akademii Nauk. A rozmawiamy o… dziwności życia i świata. O tym, jak z tą dziwnością próbuje sobie poradzić nauka. Rozmawiamy także o potrzebie sensu i celu tkwiącej w ludzkich umysłach. O tym czy pomiędzy religią i nauką istnieje spór oraz na czym ten spór polega. O literaturze, sztuce i filozofii jako o dziedzinach nieredukowalnych do perspektywy naukowej. O prawdzie empirycznej i prawdzie egzystencjalnej. A także o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
May 9, 2021 · 31 min
#49 Prawda w epoce postprawdy. Wykład Tomasza Stawiszyńskiego
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” przedstawiam Państwu wykład poświęcony popularnemu dzisiaj pojęciu postprawdy. Cóż to takiego postprawda? Czy faktycznie w epoce postprawdy żyjemy? Skąd się wzięło to pojęcie i co na dobrą sprawę oznacza? Czy w dzisiejszym świecie opłaca się kłamać? Skąd taka kariera fake newsów i teorii spiskowych? Co z postprawdą ma wspólnego postmodernizm? A wreszcie – czy potrzebne nam jest dzisiaj pospolite ruszenie w obronie prawdy? Oto kilka pytań, na które – między innymi – staram się w tym wystąpieniu odpowiedzieć. Owocnego słuchania!
May 2, 2021 · 1 hr 12 min
#48 Okultura: transgresja, magia, psychodelia. Rozmowa z Dariuszem Misiuną
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości Dariusz Misiuna, socjolog, tłumacz, założyciel wydawnictwa Okultura, autor wielu tekstów i esejów o historii zachodniej tradycji ezoterycznej i kontrkulturze. A rozmawiamy o alternatywnych światopoglądach i duchowościach. O magii jako specyficznej formie pracy psychologicznej pozwalającej przekroczyć własne ograniczenia. O tradycji ezoterycznej jako formie kontrkultury. O środkach psychodelicznych i współczesnym psychodelicznym „renesansie”: badaniach naukowych nad LSD czy psylocybiną i nadzieją, że staną się one powodem rewolucji w psychiatrii i psychoterapii. Rozmawiamy także o specyfice polskiego światopoglądowego krajobrazu w latach 90. i współcześnie. Oraz o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
Apr 25, 2021 · 1 hr 1 min
#47 Kino w pandemii. Rozmowa z Jakubem Majmurkiem
W najnowszym odcinku „Skądinąd” gości Jakub Majmurek, krytyk filmowy, eseista, publicysta związany z Krytyką Polityczną. A rozmawiamy o filmie w pandemii. O tym, jak lockdown wpłynął na przemysł filmowy, małe kina i wielkie sieci multipleksów. O ciekawych rozwiązaniach formalnych, na przykład filmach w całości realizowanych za pośrednictwem platformy zoom. O produkcjach powstałych w pandemii oraz o tych, które zostały zawieszone. Oraz o tym dlaczego w ostatniej dekadzie tak intensywnie rozwija się horror – gatunek, zdawałoby się, zdecydowanie niszowy. A także o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
Apr 18, 2021 · 1 hr 27 min
#46 Czy zwierzęta mają prawa? Rozmowa z Dariuszem Gzyrą
W najnowszym odcinku "Skądinąd" gości Dariusz Gzyra, filozof, publicysta, aktywista prozwierzęcy, autor znakomitej książki „Dziękuję za świńskie oczy”. A rozmawiamy o prawach zwierząt. O znaczeniu i historii tego pojęcia. Rozmawiamy także o tym, że systemy prawne są odwzorowaniem naszych głębokich światopoglądowych przekonań. O tym w jaki sposób zwierzęta traktowane są w polskim i nie tylko polskim prawie. O kontrowersjach wokół kwestii praw zwierząt – na przykładzie niedawnej wypowiedzi wiceministra edukacji Tomasza Rzymkowskiego, który stwierdził jakiś czas temu w wywiadzie dla Naszego Dziennika, że „według nauki, prawa są przypisane Bogu i ludziom”, a „zwierzę nigdy nie może być podmiotem praw”. A także o tym, co to znaczy być „podmiotem praw” oczywiście. Oraz o wielu jeszcze innych sprawach. Owocnego słuchania!
Apr 11, 2021 · 1 hr 37 min
#45 Tajne stowarzyszenia, teorie spiskowe, alternatywna historia. Rozmowa z płk. rez. Piotrem Łukasiewiczem
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” ponownie gości płk. rez. Piotr Łukasiewicz, dyplomata, politolog, były ambasador Polski w Afganistanie. A rozmawiamy o rosnącej popularności teorii spiskowych. O tym, jakie są tego źródła i potencjalne konsekwencje; skąd się teorie spiskowe wzięły; jakie są ich historyczne początki. A także o tym, że spiski się czasami zdarzają, ale niekoniecznie oznacza to, że historia, której uczymy się z podręczników, tylko fasada i kamuflaż. Od Rewolucji Francuskiej do Smoleńska, od Iluminatów do „deep state”, od Polski do Stanów Zjednoczonych i z powrotem. Owocnego słuchania!
Apr 4, 2021 · 1 hr 6 min
#44 Czy jesteśmy się jeszcze w stanie w Polsce porozumieć? Rozmowa z Elizą Michalik
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości Eliza Michalik, dziennikarka i publicystka, jedna z najbardziej wyrazistych postaci polskiej debaty publicznej. A rozmawiamy o stanie debaty publicznej. O tym, czy w Polsce możliwy jest jeszcze jakikolwiek społeczny konsensus. A także o tym dlaczego w środowisku lewicowo-liberalnym jest tyle wewnętrznych sporów, nie mniej radykalnych niż spory pomiędzy lewicą a prawicą. Oraz o wielu jeszcze różnych sprawach. Owocnego słuchania – i Wesołych Świąt! ;)
Mar 28, 2021 · 59 min
#43 Praski fenomen: literatura, idee i LSD. Rozmowa z Aleksandrem Kaczorowskim
W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości Aleksander Kaczorowski, pisarz, eseista, redaktor naczelny Aspen Review Central Europe, autor m.in. biografii Vaclava Havla i Bohumila Hrabala. Oraz „Praskiego elementarza” – kultowej książki, od której pierwszego wydania dwadzieścia lat temu zaczął się w Polsce boom na czeską kulturę i literaturę. A rozmawiamy o fenomenie Pragi. O wielkiej czeskiej literaturze i filozofii. I o eksperymentach z LSD, które w czeskich szpitalach psychiatrycznych prowadzono w latach 50. XX wieku – w czym miał swój udział Stanislav Grof, pionier „psychodelicznego renesansu”. Oraz o współczesności, czyli o tym, jak Czechy radzą sobie z pandemią koronawirusa. A także o wielu innych sprawach. Owocnego słuchania!