Vroeg!

NPO Luister / BNNVARA

Elke werkdag tussen 5 en 6 uur start BNNVARA de dag met Vroeg!. In dit NPO Radio 1-programma verdiepen Merel Wielaert, Anna Pleijsier en Jan van Poppel zich in de belangrijkste nieuwsonderwerpen en nodigen ze elke dag één gast uit die de luisteraars bijpraat over een actueel onderwerp. Luisteraars kunnen meepraten via de NPO Radio 1-app.

Subscribe Listen in podnod RSS feed Show website

1,176 episodes
Updated Yesterday

Episodes1176

Newest first

Yesterday · 51 min
Politieke stromingen onder de loep: religieuze politiek
De komende week in Vroeg! is er aandacht voor politieke stromingen. Van links tot rechts, progressief tot conservatief: we gaan alle assen langs. Vandaag zijn onze religieuze partijen aan de beurt: de ChristenUnie en de SGP. De partijen delen gezamelijke doelen, maar de verschillen zijn wezenlijk. Te gast: Trineke Palm, directeur van het wetenschappelijk instituut van de ChristenUnie, en Ilse Brandemann, politiek journalist van het Nederlands Dagblad.
Monday · 48 min
Politieke stromingen onder de loep: socialisme
We zitten midden in de zomervakantie, en niet alleen op de scholen maar ook in politiek Den Haag is geen kip te bekennen. Wij bij Vroeg! vinden het zomerreces dé perfecte tijd om de politieke diepte in te duiken en gaan de Nederlandse politieke stromingen ontleden: wat is hun onderliggende ideologie? Wat typeert onze politieke stromingen eigenlijk? En wat is hun geschiedenis? Vandaag: socialisme met historicus Dennis Bos.
Friday · 54 min
Zomergesprekken: Karlijn Roex
Deze ochtend gaan we in gesprek met socioloog en ervaringsdeskundige Karlijn Roex en schrijver van het boek In verwarde staat. We spreken met haar over hoe haar persoonlijke ervaringen haar kritische blik op het debat over verwardheid en onbegrepen gedrag hebben gevormd. Hoe komt het dat mensen met 'verward gedrag' steeds vaker als een maatschappelijk probleem worden gezien? Wat is dan eigenlijk normaal gedrag en wie bepaalt dat? En kunnen we het begrip 'verward' eigenlijk wel los zien van de maatschappij waarin we leven? Het is grote en ingewikkelde thematiek voor op de vroege ochtend. Maar we gaan het samen met Karlijn Roex proberen een beetje te ontwarren.
Thursday · 49 min
Zomergesprekken: Jill den Boer
Het is warm buiten. Vooral steden hebben het daar vaak lastig mee. Te weinig groen, planten die de hitte en droogte niet aankunnen en steeds meer versteende plekken waar warmte blijft hangen. Maar groen in de stad is niet alleen belangrijk omdat het er mooi uitziet. Planten kunnen helpen bij verkoeling, zorgen voor ontspanning en spelen een belangrijke rol in hoe leefbaar onze steden zijn. Maar hoe zorgen we ervoor dat het groen dat we aanleggen ook echt werkt? Daar heeft Jan het vandaag over met ecoloog Jill den Boer. Zij onderzoekt hoe natuur in de stad omgaat met droogte en welke planten het beste bestand zijn tegen de omstandigheden in een stedelijke omgeving.
July 29 · 57 min
Zomergesprekken: Bieke Jongejan
Bieke Jongejan timmert muzikaal hard aan de weg. Een jaar na het verschijnen van haar debuut-EP RUMENS verscheen daar dit jaar daar het vervolg van: ABDOMENS. Voordat haar artiestenbestaan een vlucht nam, bewandelde Bieke een heel andere route. Ze werkte als verpleegkundige in de specialistische GGZ. En wat ze daar leerde, over haar cliënten, de zorg en haar zelf, draagt ze nog steeds mee in haar kunst.
July 28 · 54 min
Zomergesprekken: Vinije Haabo
Vinije Haabo groeide op in Pikin Slee, diep in het Surinaamse binnenland. Hij groeide op met de de natuur als leermeester. Later bracht zijn zoektocht naar kennis hem naar Paramaribo en uiteindelijk naar Nederland, waar hij ging studeren in Leiden. Maar die reis betekende ook een confrontatie tussen verschillende werelden: tussen het leven in het bos en de stad, tussen de Saramakaanse cultuur en de Nederlandse samenleving.
July 27 · 53 min
Zomergesprekken: Don Sno
Don Sno is GLORY-kickbokser, vorig jaar in juni werd hij door door Combat Press gerangschikt als de zevende beste lichtgewicht kickbokser ter wereld. Succesvol in de sport dus, maar dat succes was niet vanzelfsprekend. Don is kind van een toeslagenouder, en de gevolgen daarvan werkten nog jarenlang door in het leven van zijn familie. Wat doet dit als kind met je, en hoe speelt dit jaren later nog steeds een rol in zijn leven?
July 24 · 57 min
Zomergesprekken: Sem Jansen
Muzikant Sem Jansen stond jarenlang op het podium als Britt, maar uiteindelijk besloot hij verder te gaan als Sem. Een keuze die niet alleen betekende dat hij zichzelf opnieuw moest leren kennen, maar ook dat hij misschien iets heel dierbaars zou verliezen: zijn stem. Want hoe ga je verder als muzikant wanneer juist datgene waarmee je je verhaal vertelt ineens onzeker wordt?
July 23 · 37 min
Zomergesprekken: Terry Akins
Terry Akins' verhaal is er een van doorzettten en omdenken. Uit schaamte kiest hij ervoor de veroordeling van zijn vader jarenlang voor iedereen geheim te houden, tot hij besluit dat hij het verschil moet gaan maken voor zijn lotgenoten. Tegenwoordig is Terry landelijk ambassadeur van Stichting Exodus Nederland: een organisatie die (ex-)gedetineerden en hun familieleden opvangt en begeleidt. Deze ochtend voert Jan een persoonlijk gesprek met Terry over zijn werk en leven.
July 22 · 57 min
Zomergesprekken: Ayoub Kharkhach
Ayoub Kharkhach won het Amsterdams Kleinkunstfestival in 2024 en dit jaar won hij de Annie M.G. Schmidtprijs voor het beste theaterlied. Hij staat momenteel in de theaters met zijn voorstelling "En verbied vogels om te fluiten", Een verhaal over opgroeien in Gouda in een Marokkaans-Nederlands gezin, over een jeugd die abrupt veranderde toen hij op zijn elfde kanker kreeg, en over de angst die pas jaren later kwam. Jan praat met Ayoub!
July 21 · 53 min
Zomergesprekken: Martijn van Leerdam
Martijn van Leerdam is predikant-directeur bij de Rotterdamse Pauluskerk. En in die kerk is er naast de gebruikelijke zondagsdienst, ook plek van maatschappelijk actie. Dagelijks komen tientallen mensen met uiteenlopende problematiek bij de Pauluskerk binnen. Daar kunnen ze hun verhaal kwijt, maar ook terecht voor een warme maaltijd en nachtopvang in de winter, ook als het niet vriest. Hoe doet deze kerk dat?
July 20 · 48 min
Zomergesprekken: Peter van Dongen
Peter van Dongen besloot niet langer toe te kijken naar de genocide en het geweld dat plaatsvindt in Palestina en reisde naar de Westelijke Jordaanoever om actief in verzet te komen. Op de Westbank leefde hij bij een Palestijnse familie. Door zijn Europese paspoort functioneerde hij als een soort menselijk schild tegen het geweld van Israëlische kolonisten. Uiteindelijk maakt Peter maar een kort deel van hun leven mee, maar welke gesprekken voerde hij met hem, wat leerde hij en hoe houden de mensen daar hoop?
July 17 · 54 min
Cigfluencers en de tabaksindustrie
Er is jarenlang actief campagne gevoerd om roken uit het straatbeeld én uit de popcultuur te doen laten verdwijnen. Maar wie door TikTok of Instagram scrolt, ziet de sigaret steeds vaker terug. Popsterren poseren ermee, influencers maken video's waarin een sigaret bijna een accessoire is geworden en ook in films lijkt roken weer helemaal terug. Is dat gewoon mode? Of kijken we naar een nieuwe generatie tabaksmarketing? Daarover een gesprek met longarts en tabaksdeskundige Wanda de Kanter.
July 16 · 45 min
Krijgen we racisme ooit nog uit voetbal?
De monitoringdienst van de FIFA telde tijdens de groepsfase 89.000 haatdragende posts richting spelers en staf, dertien keer meer dan in Qatar 2022. Elf procent was expliciet racistisch, een groter aandeel dan vier jaar geleden. Van de spreekkoren tot aan apen emoji's onder de posts van de Nederlandse spelers die een penalty misten. Racisme in voetbal is een aanhoudend probleem en lijkt dit WK zichtbaarder dan ooit. Hoe kan het dat racisme zo prominent aanwezig is in deze sport en wat moet er gebeuren om verandering teweeg te brengen? Te gast: Jacco van Sterkenburg, hoogleraar racisme, inclusie en communicatie aan de Erasmus Universiteit
July 15 · 50 min
10 jaar na de couppoging: een kantelpunt in de Turkse geschiedenis?
Tien jaar geleden werd Turkije opgeschrikt door een mislukte coup. Een deel van het leger probeerde op 15 juli 2016 de macht over te nemen onder leiding van Fethullah Gülen. De staatsgreep mislukte nadat president Erdoğan de bevolking opriep om de straat op te gaan en zich tegen de coupplegers te verzetten. Tien jaar later kijken we terug op die nacht van 15 juli 2016. Wat gebeurde er precies? Was dit een kantelpunt in de Turkse geschiedenis? En wat is de erfenis van die gebeurtenis Te gast: Cevahir Varan, Turkije kenner en journalist bij Bureau Buitenland
July 14 · 53 min
De Russische schaduwvloot
Al een paar jaar roepen de EU en Nederland de Russische schaduwvloot hard aan te willen pakken. En lang leek dat bij woorden te blijven, maar het kabinet heeft vrijdag een wijziging van de Wet buitenlandse schepen voor spoedadvies naar de Raad van State gestuurd. Is dit een doorbraak in de strijd tegen de Russische oorlogseconomie of is dit nog maar een klein stapje in de goede richting? Daar praten we deze ochtend over met Jesse Pinster, hij is onderzoeksjournalist bij Follow the Money en volgt de Russische schaduwvloot al jaren op de voet.
July 13 · 52 min
Vakantievertier of vakantiestress: waarom zijn zoveel angsten gekoppeld aan vakantie?
Alleen regio Midden moet er nog een weekje tegenaan, maar vanaf dat moment heeft in ieder geval heel schoolgaand Nederland zomervakantie! En waar de één al weken naar dit moment uitkijkt om te gaan ontspannen en weg te zijn van de dagelijkse sleur, slaat bij de ander de stress toe. Hoe kan het dat juist in de periode die bekend staat om rust en ontspanning, mensen vakantiestress ervaren? Te gast: Neeltje Batelaan, hoogleraar Psychiatrie van angstgerelateerde stoornissen bij het Amsterdam UMC en psychiater en opleider psychiatrie bij GGZ InGeest Amsterdam.
July 10 · 51 min
De Duitse Bondsdag, Merz en de deelstaatverkiezingen
Na vandaag begint voor de Duitse Bondsdag het zomerreces, maar politiek gezien is van rust nauwelijks sprake. Bijvoorbeeld omdat de populariteit van bondskanselier Friedriech Merz lijkt te dalen en de extreem rechts-populistische AfD in aanloop naar de deelstaatverkiezingen in september hoog in de peilingen staat. Wat zegt dat over de staat van de Duitse politiek? Hoe gaat het komende politieke jaar er uitzien? En hoe kijken we terug op het eerste jaar van bondskanselier Merz? We praten erover met Ewout van der Knaap, hoogleraar Duitstalige literatuur en cultuur aan de Universiteit Utrecht.
July 9 · 49 min
De Metabril (en andere onethische ontwikkelingen)
De nieuwe metabril mét camera. Technologie van de bovenste plank zou je denken, maar willen we dat eigenlijk wel? Een camera vermomd als bril die ons overal waar we zijn kan volgen? Vandaag hebben we het over de vraag: Wat is de impact van nieuwe technologie wanneer je belangrijke ethische vraagstukken weglaat in de ontwikkeling? Jan's gast vandaag is Anne Bonvanie, associate lector bij het lectoraat Ethiek & Technologie van Hogeschool Saxion.
July 8 · 51 min
Alles over de nieuwe stikstofplannen van het kabinet
Nederland probeert al jaren met een oplossing te komen voor de stikstofcrisis. De nieuwe plannen van het kabinet moeten zorgen voor herstel van natuur en tegelijk ook ruimte geven voor economische ontwikkeling. Maar de vraag is of we met deze plannen het probleem wel echt oplossen. Volgens bioloog en schrijver Thomas Oudman (De Correspondent) lukt dat met deze plannen niet helemaal. Hij ziet de plannen als goed nieuws, want natuurherstel staat weer op de kaart. Maar hij is ook kritisch. Waarom is dat het geval? En hoe kunnen we het stikstofprobleem dan wel oplossen?