Varoluşun Halleri

Neden Türkiye'de Gerçek Entelektüel Çok Az?

Bu bölümde Michel Foucault, Edward Said ve Noam Chomsky üzerinden; entelektüel olmanın ne anlama geldiğini, iktidarla kurulan ilişkiyi ve düşünsel bağımsızlığın neden önemli olduğunu ele alıyoruz.

Hayatı Bir Oyun Gibi Görebilir Miyiz?

Bu bölümde Sartre, Camus ve Alan Watts üzerinden; Tanrı, özgürlük, yaşamın anlamı ve insanın kendi değerlerini yaratma sorumluluğu üzerine düşünüyoruz. Varoluşun mutlak bir plana dayanmadığı fikrinden yola çıkarak, hayatı bir oyun ve sürekli oluş hâli olarak görmenin bize nasıl başka bir anlam ve özgürlük alanı açabileceğini ele alıyoruz.

Her Şey Yıkıldığında Bizi Ne Ayakta Tutar?

Bu bölümde Joseph Campbell’ın “Hayatta her şey yıkıldığında bizi ne ayakta tutar?” sorusundan yola çıkarak; mit, anlam, inanç ve kahramanın yolculuğu üzerine düşünüyoruz. Seküler bir dünyada insanın kendi yaşamına yön verecek anlatıyı nasıl kurabileceğini ve kendi çağrısıyla nasıl ilişki kurabileceğini ele alıyoruz.

Bilmek Neden Yetmez?

Bu bölümde bilginin değerini; Aristoteles, Stoacılar ve Antik Yunan’ın bilgelik anlayışı üzerinden ele alıyoruz. Bilginin düşüncelerimizi, alışkanlıklarımızı ve eylemlerimizi dönüştürerek pratik bilgeliğe, erdemli ve mutlu bir yaşama nasıl katkı sağladığı üzerine düşünüyoruz.

Nasıl Mutlu Bir Yaşam Sürebiliriz?

Bu bölümde mutluluk, iyi yaşam ve doğaya uygun yaşamak fikrini; Aristoteles, Stoacılar, Spinoza, Nietzsche, Budizm ve Hinduizm üzerinden ele alıyoruz. Felsefeyi, insanın kendi doğasını tanıyarak daha neşeli, ölçülü ve özgür bir yaşam kurma çabası olarak düşünüyoruz.

Yaz Tembelliğine Seneca Tokatı

Bu bölümde Seneca rehberliğinde; iyi yaşamak, zamanın sonluluğu, haz, arzu, başarı ve mutluluk üzerine düşünüyoruz. Sonsuz zamanımız varmış gibi yaşarken hayatımızı neye harcadığımızı, gerçekten neyi arzuladığımızı ve bize ait olan zamanı nasıl geri kazanabileceğimizi sorguluyoruz.

Evren Sana Mesaj mı Gönderiyor?

Bu bölümde “Evren bana ne söylüyor?” sorusundan yola çıkarak; kendini gerçekleştiren kehaneti, Budizm’deki "karma" anlayışını ve Spinoza’nın duygu, nedensellik, "conatus" kavramlarını ele alıyoruz. Olumlu ya da olumsuz düşüncelerin hayatımızı gizemli bir çekim gücüyle mi, yoksa düşünce, duygu ve eylem arasındaki döngü aracılığıyla mı etkilediğini inceliyoruz.

Karanlık Yanımızla Ne Yapacağız?

Bu bölümde Dionisos, Apollon, Nietzsche ve Jung üzerinden; insanın içindeki gölgeyle, taşkınlıkla, arzuyla ve yaratıcı karanlıkla kurduğu ilişkiyi ele alıyoruz. Delfi'deki Apollon Tapınağı'na kazınmış “kendini tanı” öğüdünden yola çıkarak, kendimizi aydınlık yanlarımız kadar bastırılmış duygularımız, utançlarımız, korkularımız ve kontrol edilemeyen taraflarımızla birlikte kavramanın ne anlama geldiğini düşünüyoruz.

Mutlu Olmak İçin Nelerden Vazgeçmeliyiz?

Bu bölümde Sinoplu Diyojen ve Kinizm üzerinden; mutluluk, haz, özgürlük ve insanın ne için yaşadığı soruları üzerine düşünüyoruz. Sokrates sonrası felsefe okullarının mutluluğu teorik bir bilgi olmaktan çıkarıp pratik bir yaşama sanatı olarak nasıl ele aldığına "fener tutuyoruz" .

Kendi Yolunu Nasıl Bulursun?

Bu bölümde Çin felsefesi, Taoizm ve Lao Tzu üzerinden; huzur, bilgelik, doğaya uygun yaşamak ve kendi yolunu bulmak üzerine düşünüyoruz. Tao, Te ve Wu Wei kavramlarıyla birlikte, insanın aşırılıktan uzak, sade ve kendi doğasına uygun bir yaşam kurmasının ne anlama geldiğini ele alıyoruz.

Yaşama Sanatında Nasıl Ustalaşılır?

Bu bölümde Frédéric Lenoir, Seneca, Sokrates, Buda, İsa ve Erich Fromm üzerinden; yaşam sanatı, farkındalık, deneyim, sahip olmak ve olmak arasındaki fark üzerine düşünüyoruz. Sıradan bir yaşamı iyi bir yaşam haline getiren şeyin ne olduğunu; para, mülkiyet ve başarı arzusunun ötesinde, insanın kendini tanıması, deneyimlemesi ve özgürleşmesi bağlamında ele alıyoruz.

İrade Nasıl Terbiye Edilir?

Neden doğru olanı bildiğimiz halde çoğu zaman yanlış olanı seçtiğimizi seçeriz? Bu bölümde Spinoza'nın Ethica'sını ve Jules Payot'nun İrade Terbiyesi kitabını referans alarak irade, arzu, tutku, alışkanlık ve özgürlük meselesini birlikte düşünüyoruz.

• Transcript

Mutluluğu Yanlış Anlıyoruz

“Mutluluk cehalettir” fikrini tersine çevirerek, mutluluğu farkındalık, seçim, kontrol ve eylem kavramlarıyla yeniden ele alıyoruz. Aristoteles’ten Stoacılara, Schopenhauer’dan Nietzsche’ye uzanan bir hatta; mutluluk felsefesi, hoşnutluk, erdem, arzu ve yaşam bilgeliği üzerine düşünüyoruz.

Filozofların Zaman Yönetimi

Bu bölümde filozofların ve yazarların günlük rutinlerinden yola çıkarak zaman yönetimi, verimlilik, planlama yanılgısı ve çalışma alışkanlıkları üzerine düşünüyoruz. Kant’tan Marx’a, Darwin’den Simone de Beauvoir’a, Kafka’dan Flaubert’e uzanan örneklerle filozofların ve yazarların zamanı nasıl kullandıklarına bakıyoruz.

• Transcript

Kişisel Gelişim Neden Eleştiriliyor?

Kişisel gelişim her yerde ama ona yönelen eleştiriler de giderek büyüyor. Ben de bu tartışmanın ortasında şunu fark ettim: “iyi kişisel gelişim” dediğimiz şey belki de baştan imkansız. Bu bölümde bu iddiayı; birey, sistem ve insan doğası arasındaki gerilimler üzerinden birlikte açıyoruz.

• Transcript

Neşe, Hayatın Tasdikidir!

Geçtiğimiz günlerde karşılaştığım “Neşe hayatın tasdikidir” cümlesinden yola çıkarak, hayattan ne beklediğimizi ve neden çoğu zaman tatminsiz hissettiğimizi sorgularken Epiktetos’un 'kontrol ikilemi' üzerinden basit ama zor bir ayrım yapıyoruz: “Ne bizim elimizde, ne değil?”

• Transcript

Dolanma, Bahçeni Ek!

Gündemin ağırlığı karşısında ne yapacağımı bilemediğim, mutfak, yatak ve çalışma masası arasında gidip gelmeye başladığımda kendi kendime "Dolanma, bahçeni ek." diyorum. Bu ifade Uzak Doğu felsefesindeki mantralar gibi benim için; ne zaman çaresizlik, kaygı ve karamsarlıkla bezeli bir akışta sürüklensem beni tutup yeniden farkındalığa ve üretkenliğe getiriyor. Peki nedir bu cümlenin anlamı, nereden geliyor? 18. yüzyılda yaşamış Fransız Devrimi ve Aydınlanma hareketinin önemli temsilcilerinden bizim Voltaire adıyla tanıdığımız, François-Marie Arouet’in üç günde yazdığı Candide adlı romanından öğrenmiştim bu ifadeyi. Kitaba adını da veren baş karakter Candide ismi saf, temiz anlamına geliyor, kitabın alt başlığı ise “İyimserlik”. Fakat bu noktada başlık yanıltmasın, oldukça ironik bir hikâye bu. Nitekim kahramanımız Candide’in başına gelmeyen kalmıyor.

• Transcript

Can Sıkıntısı Nasıl Geçer?

Bu bölümde Arthur Schopenhauer’un çarpıcı fikirlerinden yola çıkarak mutluluğun iki temel düşmanını: acı ve can sıkıntısını inceliyoruz. Boş zamanın neden çoğu insan için bir özgürlük değil de bir yük haline geldiğini, “zamanı geçirmek” ile “zamanı değerlendirmek” arasındaki farkı ve modern insanın bu ikilemde nasıl kaybolduğunu birlikte sorguluyoruz.

• Transcript

Hayatta Önemli Olan Şey

Albert Einstein’ın “Önemli olan, önemli şeyleri önemli tutmaktır” sözüne rastladım. Hoşuma giden tarafı, neyin önemli olduğuna dair buyurgan bir iddia taşımamasıydı. Belki de mesele, önemli olan şeylerin kendisi değil; onları hayatımızda gerçekten önemli bir yerde tutabilme becerimizdir. Bu düşünce beni, Epictetus’un neyin kontrolümüzde olup neyin olmadığını ayırt etme fikrine ve Doğu öğretilerinde sıkça karşılaştığımız “çaba” meselesine götürdü. Bu bölümde, bilgi ile farkındalık arasındaki farkı; neden bu kadar çok şey bildiğimiz halde hâlâ tatminsiz hissettiğimizi ve asıl meselenin bilmek mi yoksa bildiklerimizle kurduğumuz ilişki mi olduğunu tartışıyoruz.

• Transcript

Mutluluğun Dört Sütunu

Modern insanın en büyük çıkmazlarından birini, yani "ideal bir gün" kurgusunu felsefi bir perspektifle masaya yatırıyorum ve bu bölümde masalar çok önemli! :) Bana bu sorgulamada, Hinduizm’in kadim öğretisi Purushartha eşlik ediyor; Dharma, Artha, Kama ve Moksha üzerinden hem eylemlerimin nihai hedeflerini hem de bu dünyadaki varlığımı nasıl onurlandırabileceğimi inceliyorum.

• Transcript