Skip to content
Sign in
Artwork for Odkryj USA
Society & CultureDocumentary

Odkryj USA

Odkryj USA

Wyjaśniam, jak działa USA - prosto, merytorycznie i bez ściemy.

Pokazuję absurdy, mechanizmy i historie, które kształtują współczesną Amerykę.
Dla Polaków ciekawych świata, kultury, systemów i tego, co dzieje się „za kulisami"

Play
Open in
  • 35 episodes
  • a few times a week
  • Avg 49 min
  • Polish

Episodes 35

NewestOldestLongest
All20Unplayed20In progress0Played0
Counted on this page — what you have heard stays on this device, so it is not something the list can be paged by.
  • Monday · 34 min

    PIRAMIDA AI Zaczyna sie sypać

    Spółki od chipów straciły w półtora tygodnia około półtora biliona dolarów, a najmocniej spadały firmy, które budują centra danych na kredyt. Najwięksi gracze, czyli Microsoft, Google, Amazon i Meta, są zdrowi, ale na obrzeżach boomu AI powstał łańcuch, w którym każde piętro spłaca swoje długi pieniędzmi z następnego. To coraz mniej przypomina rok 2000, a coraz bardziej rok 2007. Pokazuję, jak finansuje się budowę AI, dlaczego inwestorzy żądają od CoreWeave ponad 15% rocznie, skąd na to wszystko biorą się pieniądze i dlaczego coraz więcej ludzi porównuje Nvidię do AIG, ubezpieczyciela, którego w 2008 roku ratował rząd. Sprawdzam, które z czterech wzmacniaczy kryzysu z 2008 roku już tu są i czego rynek wciąż nie wycenił. Na końcu odwracam pytanie: co musiałoby się stać, żeby ta piramida jednak nie pękła.

  • October 12 · 45 min

    Ten sygnał poprzedził KAŻDY krach. Właśnie wrócił

    Według podręcznika drogi pieniądz i droga ropa powinny ciągnąć giełdę w dół, a tymczasem Nasdaq bije rekordy. Jedni mówią, że AI to klasyczna bańka, drudzy, że to dopiero początek wielkiego boomu. Rozkładam na części bańki technologiczne ostatnich 200 lat, od brytyjskiej gorączki kolejowej, przez krach z 1929 roku, po bańkę internetową. Wszystkie miały ten sam schemat, ale skończyły się zupełnie inaczej: po 1929 giełda wracała do szczytu przez 25 lat, a recesja po 2000 roku była łagodna. Pokazuję, które sygnały odróżniały prawdziwe pęknięcia od fałszywych alarmów i kto najbardziej traci, gdy bańka pęka. Sprawdzam też, co to oznacza dziś, gdy Big Tech wydaje na AI 730 mld dolarów rocznie, Fed podnosi stopy, a Anthropic chce wejść na giełdę z wyceną 2 bilionów.

  • October 9 · 51 min

    Największe OSZUSTWA w historii USA

    Najwięksi oszuści i oszustwa w historii USA - od Ponziego, przez Madoffa do Holmes. Zawsze zadajemy sobie pytanie jak mogliśmy się na to nabrać.DOŁĄCZ DO MOJEGO NEWSLETTERA: https://odkryjusa.pl/syntezaWESPRZYJ KANAŁ: https://odkryjusa.pl/wsparcie/

  • October 5 · 27 min

    COŚ TU NIE GRA z tą gospodarką USA!

    W ostatnich tygodniach diesel w USA zdrożał do rekordowych 6,53 dolara za galon, a Trump zapowiedział, że nie pozwoli wywozić go za granicę. Analitycy ostrzegają jednak, że zakaz eksportu po kilku tygodniach podniósłby ceny benzyny, a przy okazji uderzył w dostawy żywności z Meksyku. W tym samym czasie wyciekł prospekt giełdowy Anthropic. Firma, która w zeszłym roku straciła 42 mld dolarów, chce w listopadzie wejść na giełdę z wyceną 2 bilionów. Amerykanie oceniają swoje finanse gorzej niż przed każdą recesją od 1978 roku, a Nasdaq bije rekordy. Tłumaczę, dlaczego drogie paliwo i rekordowe wyceny AI to dwie strony tej samej gospodarki i co się stanie, jeśli jedna z nich pęknie.

  • October 2 · 54 min

    Nie masz pojęcia o DZIKIM ZACHODZIE

    Gorączka złota i podbój Dzikiego Zachodu to jeden z najbardziej znanych rozdziałów historii USA, ale prawdziwa historia wygląda inaczej niż w filmach. W tym materiale prześledzimy, jak wyprawy Lewisa i Clarka, samotne eksploracje traperów i odkrycie złota w Kalifornii w 1848 roku otworzyły drogę na zachód i zmieniły Amerykę na zawsze. Zobaczymy też, jak te wyprawy zderzały się z rzeczywistością - w górach, na pustyniach i w obozach górniczych, gdzie o życiu i śmierci decydowały jeden zły skręt albo jeden dzień spóźnienia.

  • September 28 · 27 min

    Twórcy AI robią w gacie ze strachu

    W lipcu agenci AI testowani przez OpenAI zaczęli oszukiwać na egzaminie z cyberbezpieczeństwa. Potem sami wmówili sobie, że zostaną przyłapani, i zaczęli fałszować ślady. W końcu wydostali się ze środowiska testowego i włamali na serwery Hugging Face, skąd wynieśli zadania z egzaminu razem z rozwiązaniami. Kilka tygodni później szef Anthropic Dario Amodei zaapelował o wspólne spowolnienie rozwoju AI, a Sam Altman i Elon Musk od razu go poparli. Tłumaczę, co się naprawdę stało i dlaczego apel o hamowanie pada akurat wtedy, gdy Anthropic szykuje debiut giełdowy z wyceną ponad 2 bilionów dolarów.

  • September 25 · 43 min

    Nawet nie wiesz jak ABSURDALNE jest USA

    Ameryka dla Polaków wydaje się czasem absurdalna - i faktycznie tak jest, że jest wiele zasad i zwyczajów, które na pierwszy rzut oka wyglądają jak z innej planety. Dziś zestaw absurdów USA, które zawsze szokują.

  • September 21 · 20 min

    Baza USA w Polsce, Sankcje Rosję, a Kanada ucieka do Europy

    1. Baza USA w PolsceTrump zapowiada „duży postęp” w rozmowach o nowej, stałej bazie wojskowej USA w Polsce – lokalizację ma ogłosić już wkrótce. Formalną propozycję złożył w czerwcu resort obrony, a koszt infrastruktury po stronie polskiej szacuje się na 15–17 mld zł.2. Sankcje i cła na RosjęKongres uchwalił pierwszą za drugiej kadencji Trumpa ustawę taryfową – z prawem nałożenia cła do 500% na Rosję i do 100% na Indie i Chiny za zakup rosyjskiej ropy. To też pierwsze cła formalnie zatwierdzone przez Izbę i Senat, a nie nałożone dekretem prezydenckim.3. Kanada i UEKanada przyjęła propozycję UE, by zostać pierwszym „członkiem stowarzyszonym” Unii – Trump nazwał to „śmiesznym” i zagroził Europie ciężkimi cłami. Premier Carney odpowiedział, że żaden obcy kraj nie będzie dyktował Kanadzie jej polityki.4. Fed podnosi stopyRezerwa Federalna jednogłośnie podniosła stopy procentowe o 25 punktów bazowych – pierwsza podwyżka od 2023 roku i pierwsza pod nowym szefem Fedu, Kevinem Warshem. Trump zażądał na Truth Social obniżki do „1% lub mniej”.5. Buffett odchodzi z BerkshirePo 56 latach Warren Buffett ustąpił z fotela przewodniczącego Berkshire Hathaway, przekazując funkcję synowi Howardowi. Spółka jest dziś warta ponad bilion dolarów, choć w 2026 roku jej akcje rosły wyraźnie wolniej niż S&P 500.6. Centra danych AIIzba Reprezentantów niemal jednomyślnie (417–3) uchwaliła pierwszą ustawę każącą centrom danych AI pokrywać koszty rozbudowy sieci elektroenergetycznej. Ma to chronić zwykłych Amerykanów przed rosnącymi rachunkami za prąd napędzanymi przez boom AI.

  • September 18 · 53 min

    EPIDEMIA OTYŁOŚCI w USA nabiera tempa

    Ameryka co roku bije rekordy otyłości, ale teraz mamy lek, który ma rozwiązać to wszystko raz a dobrze. Ozempic, Wegovy, Mounjaro. Zastrzyk, który podobno kończy 100 lat walki z wagą. Wszyscy powtarzają: mamy odpowiedź. Tylko że to zdanie było już wypowiadane wcześniej, i to wielokrotnie. W 1930 roku lekiem na otyłość była substancja opracowana pierwotnie do produkcji materiałów wybuchowych. W latach 60. odpowiedzią były pigułki łączące amfetaminę z hormonami tarczycy. W 1996 roku odpowiedzią był Fen-Phen, lek tak skuteczny, że lekarze przepisywali go milionom pacjentów, zanim się okazało, że niszczy zastawki serca. Za każdym razem ktoś był przekonany, że właśnie znalazł koniec epidemii otyłości. Za każdym razem epidemia rosła dalej. A może to tym razem to ta właściwa odpowiedź? Dziś prześledzimy jak narodziła się i rosła epidemia otyłości w USA i czy w końcu ozempic uzdrowi amerykę. DOŁĄCZ DO MOJEGO NEWSLETTERA: https://odkryjusa.pl/synteza

  • September 14 · 26 min

    $5000 od Trumpa, diesel po $6, Kalifornia ogranicza social media i AI

    1. Konwencja w Dallas i dywidenda 5000$ Trump na konwencji w Dallas obiecał 5000 dolarów dla każdego dorosłego Amerykanina, jeśli Republikanie utrzymają Kongres. Koszt to 1,22 biliona dolarów, a Demokraci nazywają to kupowaniem głosów. Do tego głośne starcie Vance'a z protestującym i nagła rezygnacja prawnika prowadzącego śledztwo przeciwko Trumpowi. 2. Reforma spisu ludności i spór o głosowanie Departament Handlu chce zmienić spis ludności na 2030 rok, by nie liczyć do mandatów w Kongresie osób bez obywatelstwa, i usunąć pytania o rasę. Kalifornia mogłaby stracić 5 mandatów. Spór zbiega się z walką o zasady głosowania korespondencyjnego przed wyborami. 3. 25. rocznica 11 września USA obchodziły 25. rocznicę 11 września, upamiętniając 2977 ofiar. Demokraci krytykują nadużycia z ery wojny z terroryzmem, Republikanie łączą rocznicę z polityką graniczną, a eksperci wskazują na rosnące zagrożenie terroryzmem domowym. 4. Rynek nieruchomości Sprzedaż domów w USA spadła do najniższego poziomu od 14 miesięcy, a kredyt hipoteczny kosztuje już 6,76%. Mimo to ceny biją rekordy, bo brakuje podaży, a presja na rynku obligacji nie słabnie. 5. Kalifornia i media społecznościowe dla dzieci Newsom podpisał w Kalifornii 13 ustaw ograniczających social media i AI dla dzieci poniżej 16 lat. Krytycy mówią o faktycznym zakazie mediów społecznościowych dla nastolatków, a temat już opisują media na całym świecie. 6. Rekordowe ceny diesla Diesel w USA po raz pierwszy przekroczył 6 dolarów za galon, w Kalifornii nawet 8. Powód to wojny w Ukrainie i Iranie oraz ataki Huti na Morzu Czerwonym, a analitycy ostrzegają przed skokiem inflacji.

  • September 11 · 45 min

    ABSURDALNE diety Amerykanów

    Czy Amerykanie naprawdę piją teraz polski kompot? Dziś o absurdalnych dietach i obsesjach żywieniowych amerykanow. Nie jestem dietetykiem więc nie będę oceniać czy , ale opowiem o tym co jest dla mnie bardziej fascynujące – o tym jak Amerykanie obsesyjnie wkręcają się w te diety, najczęściej zmieniając zdanie co 2 lata.

  • September 8 · 16 min

    Eskalacja z Iranem, walka z Kanadą i 18 mld $ kary, a za chwilę wybory!

    DOŁĄCZ DO MOJEGO NEWSLETTERA: https://odkryjusa.pl/synteza01. Wojna z Iranem i kryzys paliwowyUSA wznowiły naloty na Iran, w wyniku których zginęło 18 amerykańskich żołnierzy, a ceny benzyny przekroczyły 4 dolary za galon. Escalation na Bliskim Wschodzie oraz starcia polityczne wokół omijania zgody Kongresu doprowadziły do dymisji sekretarza armii Dana Driscolla.02. Wojna handlowa z Kanadą i cła na „jedynkę”Od 8 września wchodzą w życie kanadyjskie cła odwetowe o wartości miliardów dolarów po formalnym zawieszeniu rozmów handlowych. Raport ekonomisty Justina Wolfersa ocenił dotychczasową politykę celną USA na same oceny niedostateczne, wskazując, że 90% kosztów ponoszą amerykańscy konsumenci.03. Rekordowa ugoda Mety: 18 miliardów dolarów za zdrowie psychiczne dzieciMeta zgodziła się zapłacić do 18 miliardów dolarów w ramach ugody dotyczącej algorytmów kierowanych do nieletnich, dzięki czemu Mark Zuckerberg uniknął zeznań pod przysięgą. Porozumienie nakłada na platformy limity czasu korzystania i ograniczenia filtrów, choć ich pełne wejście w życie zależy od postawy TikToka i YouTube'a.04. Walka o Senat na 9 tygodni przed wyboramiKluczowe wyścigi w Michigan (Abdul El-Sayed vs. Mike Rogers) oraz Karolinie Północnej (Roy Cooper vs. Michael Whatley) pokazują starcie progresywnych haseł z republikańską krytyką. Wybory śródokresowe zweryfikują, czy przewaga w sondażach przełoży się na realną kontrolę nad Kongresem.05. Sierpniowy raport z rynku pracy: Dobre wskaźniki, drogie życieAmerykańska gospodarka dodała w sierpniu 162 tysiące miejsc pracy przy bezrobociu na poziomie 4,1%, jednak wzrost dotyczył głównie usług i sektora publicznego. Mimo dobrych danych statystycznych Amerykanie wciąż odczuwają kryzys z powodu rosnących rat kredytów hipotecznych i inflacji przewyższającej wzrost płac.

  • September 4 · 1 hr 1 min

    ŚLEDZĄ KAŻDY samochód!

    W dzisiejszym filmie pokaże wszystkie szokujące sposoby monitorowania amerykanów, wytłumaczę ci jak to wszystko łączy się w jeszcze bardziej szokującą całość gdy te wszystkie zebrane dane o tobie są sprzedawane na lewo i prawo i jesteś wobec tego praktycznie bezradny DOŁĄCZ DO MOJEGO NEWSLETTERA: https://odkryjusa.pl/synteza

  • August 28 · 56 min

    Myślą, że są PONAD PRAWEM - SOVEREIGN CITIZENS

    Ruch sovereign citizens czyli suwerennych obywateli, działa w Stanach Zjednoczonych od lat 70, a FBI klasyfikuje go dziś jako krajowe zagrożenie terrorystyczne. W tym materiale prześledzimy, skąd wzięła się ta ideologia i jak dokładnie tłumaczy świat swoim wyznawcom. Zobaczymy też, jak te teorie zderzają się z rzeczywistością, w realnych salach sądowych i na realnych drogach. DOŁĄCZ DO MOJEGO NEWSLETTERA: https://odkryjusa.pl/synteza

  • August 21 · 1 hr 8 min

    TRUMP BOI sie tylko ich

    Kim są ludzie stojący za ruchem Democratic Socialists of America? Skąd się wzięli, co ich łączy, gdzie się różnią i jakie stanowiska realnie chcą dziś zdobyć, od fotela senatorskiego po Biały Dom. Pokazuje też ruch z dwóch stron naraz: jego sukcesy i konkretne osiągnięcia, ale też krytykę, jaka spływa na niego zarówno od centrowych Demokratów i Republikanów, jak i od części własnych działaczy. WESPRZYJ KANAŁ: https://odkryjusa.pl/wsparcie/DOŁĄCZ DO MOJEGO NEWSLETTERA: https://odkryjusa.pl/synteza

  • August 14 · 1 hr 22 min

    Nawet bogaci Amerykanie żyją od wypłaty do wypłaty

    34% Amerykanów opisuje obecnie swoje jako walka. Albo gorzej: kryzys. Statystyczny Amerykanin ma dziś ponad 100 000 dolarów długu. A jednocześnie - statystycznie - każdy Amerykanin przechodzący na emeryturę jest milionerem.Więc jak to w końcu jest z tymi finansami Amerykanów?

  • August 7 · 55 min

    PATODEWELOPERKA w USA

    USA boryka się z kryzysem mieszkaniowym, który obajwia się w wielu aspektach. Mówiłem już o tym w osobnych filmach. Jednym z rozwiązań jest budowanie większej liczby domów – i mimo, że wciąż powstają domy budowane rzetelnie i z dbałością o sztukę, to szacuje się, że nawet 60–70% nowych inwestycji realizuje przynajmniej część lub pełej skrypt patodeweloperki. W ciągu ostatnich 30 kilku lat patodeweloperka w usa przeszła od marginalnych przypadków do mainstreamu. Bo nawet te firmy które chcą budować porządnie muszą wdrożyc przynajmniej część z działań aby pozostać konkurencujnymi. Ten sposób działania nazywany jest skryptem i składa się z 5 kroków. Obejmują one to co i gdzie budują, jakie kryczki zamieszczaja w umowach i opcjach finansowania oraz jak „obsługują” klienta. W tym filmie przedstawie krok po kroku jak wygląda ten podręcznik patodeweloperki w usa.

  • July 31 · 39 min

    ABSURDY USA, o które bałeś się zapytać

    Ameryka szokuje absurdami, które czasem mają logiczne uzasadnienie, a czasem są reliktem przeszłości. Dla Polaków jest to czasem tak absurdalne, że ciężko nie złapać się za głowę! WESPRZYJ KANAŁ: https://odkryjusa.pl/wsparcie/ DOŁĄCZ DO MOJEGO NEWSLETTERA: https://odkryjusa.pl/synteza

  • July 24 · 41 min

    Amerykanie BANKRUTUJĄ przez tą nową obsesję

    W Stanach Zjednoczonych dzieje się coś, co jeszcze dwa lata wcześniej było ciekawostką dla garstki nerdów śledzących politykę i sport - a teraz eksploduje jak nic innego w świecie finansów. Platformy o nazwach Kalshi i Polymarket przestają być niszą. Wchodzą do głównego nurtu z prędkością, która zawstydza nawet boom kryptowalut. Opowiem wam dziś, o co w tym wszystkim właściwie chodzi. Dlaczego Amerykanie się od tego uzależniają. I - to najważniejsze pytanie - kto na tym naprawdę zarabia.

Showing 1–20 of 35 episodes