Health & FitnessMental HealthEducationSelf-Improvement

Ne Biliyor Us?

Podcast BPT

- Psikiyatri uzmanı ve öğretim üyesi Dr. Cenan Hepdurgun'un
insan zihni, davranış ve psikiyatri üzerine yayınları.

- Karmaşık görünen konuları berrak hale getirmeyi, bilimsel
bilgiyi anlaşılır bir dille ele almayı hedefliyorum.

- Not: Konuşulanların bir kısmı kanıtlara dayanırken bir kısmı
kişisel görüş ve yorumdur. Bu kanalın içeriği tanı ya da
tedavi amacıyla kullanılamaz.

- İletişim: nebiliyorus@gmail.com
Instagram: instagram.com/cenanhep

Play

Open in

21 episodes
fortnightly
Avg 15 min
Turkish

Episodes 21

Newest Oldest Longest

All20 Unplayed20 In progress0 Played0

Counted on this page — what you have heard stays on this device, so it is not something the list can be paged by.

#57
Thursday · 13 min
Narsist diye bir şey var mı? |57|
Bu bölümde, birini "narsist" olarak tanımlamanın karşımızdakini anlamamıza yardım edip etmediğini sorguluyoruz. İçerik (00:00) Giriş (01:35) Tanıda güvenilirlik nedir? (02:59) Uzmanların anlaşması yeterli mi? (05:05) Kategoriler neden çalışmıyor? (06:52) "Narsist" teriminin gündelik hayatta erimesi (08:07) Neden etiketliyoruz? (09:51) Narsist demenin asıl işlevi (10:58) Ne yapabiliriz? Kaynaklar Kernberg, O. F. (1975). Borderline Conditions and Pathological Narcissism. Jason Aronson. Kohut, H. (1971). The Analysis of the Self. International Universities Press. Tyrer, P., Crawford, M., Mulder, R. ve ark. (2011). The rationale for the reclassification of personality disorder in the 11th revision of the International Classification of Diseases (ICD-11). Personality and Mental Health, 5(4), 246–259. Oldham, J. M., Skodol, A. E., Kellman, H. D. ve ark. (1992). Diagnosis of DSM-III-R personality disorders by two structured interviews: patterns of comorbidity. American Journal of Psychiatry, 149(2), 213–220. İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#56
August 12 · 24 min
Neden hep yorgunuz: Horlama ve uyku apnesi (Konuk: Özen Kaçmaz Başoğlu) |56|
Bu bölümde uykuda solunum bozukluklarını göğüs hastalıkları uzmanı Prof. Dr. Özen Kaçmaz Başoğlu ile ele alıyoruz. Yanıt aradığımız sorular: Toplumda kaç kişide uyku apnesi var ve neden çoğu bunu bilmiyor? Horlamak tek başına uyku apnesi demek mi, ne zaman bir uyarı sayılmalı? Uykuda nefesimizin durduğunu kendimiz fark edebilir miyiz? Tek başına yaşayan biri uyku apnesinden nasıl şüphelenebilir? Uyku apnesi sadece kilolu, orta yaşlı erkeklerde mi görülür? Kadınlarda, gençlerde, çocuklarda durum ne? Akıllı saatler ve telefon uygulamaları uyku apnesi tanısı koyabilir mi? Sırtüstü yatmak gerçekten fark yaratıyor mu? Uykusuzluk ve depresyonla psikiyatriste başvuran birinde uyku apnesinden ne zaman şüphelenmeli? Uyku apnesi hangi hastalıkların riskini artırıyor? Burun bantları işe yarar mı, ameliyat kesin çözüm müdür? İçerik (00:00) Giriş ve konuğumuz (03:15) Ne kadar sık görülüyor? (04:10) Horlama, apne ve tanık (08:27) Kimlerde görülür? (10:28) Tanı ve yatış pozisyonu (15:26) Psikiyatri ve diğer hastalıklar (19:03) Tedavi ve kapanış Kaynaklar Benjafield, A. V., Ayas, N. T., Eastwood, P. R., ve ark. (2019). Estimation of the global prevalence and burden of obstructive sleep apnoea: a literature-based analysis. The Lancet Respiratory Medicine, 7(8), 687–698. Başoğlu, Ö. K., & Taşbakan, M. S. (2014). Elevated risk of sleepiness-related motor vehicle accidents in patients with obstructive sleep apnea syndrome: a case-control study. Traffic Injury Prevention, 15(5), 470–476. Guilleminault, C., Tilkian, A., & Dement, W. C. (1976). The sleep apnea syndromes. Annual Review of Medicine, 27, 465–484. Sullivan, C. E., Issa, F. G., Berthon-Jones, M., & Eves, L. (1981). Reversal of obstructive sleep apnoea by continuous positive airway pressure applied through the nares. The Lancet, 317(8225), 862–865. İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#55
July 29 · 8 min
Nazar, övünmek ve hayallerini anlatmak |55|
Bu bölümde, iyi giden bir şeyi konuşmanın onu bozacağı inancını ve kendini övmenin psikolojisini ele alıyoruz. Yanıt aradığımız sorular: İyi giden bir şeyi konuşmak onu bozar mı? "Nazar değdi" dediğimizde aslında ne oluyor? Kendimizle ilgili olumlu şeyleri anlatmak neden çoğu zaman itici görünür? Bir hedefi başkalarına anlatmak onu gerçekleştirme şansımızı düşürür mü, yoksa bu bir mit mi? İçerik (00:00) Giriş (00:45) "Sus, nazar değmesin" (02:09) Kendini övme, aşırı tevazu ve iticilik (04:40) Hedefini anlatmak ulaşma şansını düşürür mü? (07:55) Nazar mı değdi? Kaynaklar Brookfield, C. R., Phillips, P. P. J., & Shorten, R. J. (2019). Q fever — the superstition of avoiding the word "quiet" as a coping mechanism: randomised controlled non-inferiority trial. BMJ, 367, l6446. Kahneman, D. (2011). Thinking, Fast and Slow. Farrar, Straus and Giroux. Rodell, J. B., Shanklin, B. C., & Frank, E. L. (2024). "I'm so stressed!": The relational consequences of stress bragging. Personnel Psychology, 77(4), 1441–1465. Johnson, M. K., Hashtroudi, S., & Lindsay, D. S. (1993). Source monitoring. Psychological Bulletin, 114(1), 3–28. Gollwitzer, P. M., Sheeran, P., Michalski, V., & Seifert, A. E. (2009). When intentions go public: Does social reality widen the intention-behavior gap? Psychological Science, 20(5), 612–618. Peetz, J., Buehler, R., & Wells, T. (2025). Goals out loud: Telling others about a goal increases support received and facilitates goal pursuit. Personality and Social Psychology Bulletin. İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#54
July 15 · 15 min
Alışkanlık nasıl gelişir, nasıl sürer? |54|
Bu bölümde alışkanlıkların beynimizde nasıl kurulduğunu ve motivasyon bittiğinde bir davranışı sürdürenin ne olduğunu ele alıyoruz. Yanıt aradığımız sorular: Bir alışkanlık gerçekten 21 günde mi yerleşir? Bu kural nereden çıktı? Bir alışkanlığın oturması gerçekte ne kadar sürüyor? Bir gün, hatta bir hafta ara vermek ilerlemeyi bozar mı? Alışkanlık asla gelişmeyebilir mi? Motivasyon ve ilk ödüller azaldığında bir davranışı sürdüren nedir? Bir alışkanlığı kurmanın ya da sevmediğimiz bir alışkanlıktan kurtulmanın işe yarayan yolu nedir? Genetik yatkınlık alışkanlıklarımızı ne kadar belirliyor? İçerik (00:00) Giriş (01:51) Alışkanlık nedir? (02:53) "21 gün" miti ve Maxwell Maltz'ın gözlemi (03:52) Gerçek süre: Lally'nin çalışması ve kişisel değişkenlik (05:05) Neye alıştığımız neden önemli: ipucu, sabitlik ve karar (06:38 ) Plato dönemi: ödüller azalınca ne olur? (08:03) Kaçış yolunu zorlaştırmak ve Odysseus'un halatı (09:54) Antrenör mü, arkadaş mı? Denetim bitince ne olur? (11:36) Kötü alışkanlıklar ve "yolu değil, engeli tasarlamak" (12:30) Biyoloji, genetik ve arazinin eğimi Kaynaklar Maxwell Maltz — Psycho-Cybernetics (1960) Lally, P., van Jaarsveld, C. H. M., Potts, H. W. W., & Wardle, J. (2010). How are habits formed: Modelling habit formation in the real world. European Journal of Social Psychology, 40(6), 998–1009. Lally, P., Wardle, J., & Gardner, B. (2011). Experiences of habit formation: A qualitative study. Psychology, Health & Medicine, 16(4), 484–489. Time to Form a Habit: A Systematic Review and Meta-Analysis of Health Behaviour Habit Formation and Its Determinants. Healthcare, 2024. Homeros — Odysseia İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#53
June 17 · 14 min
Herkesin mi dikkati eksik? |53|
Bu bölümde dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunu (DEHB) tanı açısından sorgulayıcı bir gözle ele alıyoruz. Yanıt aradığımız sorular: Bir test, bir kişide DEHB olduğunu kesin olarak söyleyebilir mi? Pahalı dikkat testleri yaptırmaya değer mi? Psikolojik testler aslında neyi ölçüyor? DEHB neden bir "dopamin eksikliği" değil de farklı çalışan bir sistem? Aynı dikkat yapısı neden kimi için iyi, kimi için kötü? "Beklemeye tahammülsüzlük" gündelik hayatta nasıl görünüyor? DEHB toplumda ne kadar sık — ve neden bu kadar çok insan kendinde görüyor? İçerik (00:00) Giriş ve bilyeler (02:12) Testle DEHB tanısı konur mu? (05:50) Hepimizin bir dikkat puanı var (07:03) Eksiklik değil, farklılık (09:48) Beklemeye tahammülsüzlük (11:48) Herkesin mi dikkati eksik? Kaynaklar Goddard, H. H. (1917). Mental Tests and the Immigrant. Journal of Delinquency, 2, 243-277. Marx, I., Hacker, T., Yu, X., Cortese, S., & Sonuga-Barke, E. (2021). ADHD and the Choice of Small Immediate Over Larger Delayed Rewards: A Comparative Meta-Analysis. Journal of Attention Disorders, 25(2), 171-187. Song, P., Zha, M., Yang, Q., Zhang, Y., Li, X., & Rudan, I. (2021). The prevalence of adult attention-deficit hyperactivity disorder: A global systematic review and meta-analysis. Journal of Global Health, 11, 04009. İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#52
May 27 · 15 min
Yalan, ilişkiler ve güven |52|
Bu bölümde sevdiklerimize neden yalan söylediğimizi, suskunluğun ne zaman bir yalana dönüştüğünü ve kırılan güvenin nasıl onarılabileceğini ele alıyoruz. Yanıt aradığımız sorular: Her yalan kötü müdür? Sevdiğimiz kişilere neden yalan söyleriz? Bir şeyi söylememek de yalan sayılır mı? Doğal mahremiyet ile bir şeyi örtbas etmek arasındaki sınır nerede? Aldatma yaptıysak partnerimize itiraf etmeli miyiz? Kırılan güven gerçekten onarılabilir mi? İçerik (00:00) Giriş ve yalanların ağırlığı (01:55) Prososyal yalan, antisosyal yalan ve radikal dürüstlük (04:10) Yakınlarımıza neden yalan söyleriz? (07:02) Söylememek de yalan mıdır? (07:37) Doğal mahremiyet mi, örtbas mı? (09:56) Aldatma ve itiraf (12:17) Kırılan güvenin onarımı Kaynaklar DePaulo, B. M., Kashy, D. A., Kirkendol, S. E., Wyer, M. M., & Epstein, J. A. (1996). Lying in everyday life. Journal of Personality and Social Psychology, 70(5), 979-995. DePaulo, B. M., & Kashy, D. A. (1998). Everyday lies in close and casual relationships. Journal of Personality and Social Psychology, 74(1), 63-79. Blanton, B. (1994). Radical Honesty: How to Transform Your Life by Telling the Truth. Sparrowhawk Publications. Winnicott, D. W. (1971). Playing and Reality. Tavistock Publications. Giacobbi, M., & Lalot, F. (2025). Unpacking trust repair in couples: A systematic literature review. Journal of Family Therapy, 47(1), e12483. İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#51
May 6 · 14 min
Nasıl yalan söylüyor us? |51|
Bu bölümde yalan söylemeyi nörobilim bakışıyla ele alıyoruz. Yanıt aradığımız sorular: İnsanlar günde ortalama kaç kez yalan söyler? Yalan söylemek sadece insana özgü bir beceri mi? Çocuklar yalan söylemeyi kaç yaşında öğreniyor? Cezalandırıcı yetiştirme tarzı dürüst çocuklar mı, yoksa daha iyi yalancılar mı yetiştiriyor? Yalan söylerken beynimizde tam olarak neler oluyor? Beynimiz tekrarlanan yalanlara alışıyor mu? Bedensel ipuçlarına bakarak yalan tespit etmek gerçekten mümkün mü? İçerik (00:00) Günde kaç yalan söylüyoruz? (02:07) Hayvanlarda yalan ve Makyavelist Zeka (05:33) Çocuklarda yalanın gelişimi (08:11) Yalanın bilişsel maliyeti ve beyin bölgeleri (11:08) Beyin sahteciliğe nasıl alışıyor? (13:53) Othello hatası ve poligrafın güvenilirliği Kaynaklar Wheeler, B. C. (2009). Monkeys crying wolf? Tufted capuchin monkeys use anti-predator calls to usurp resources from conspecifics. Proceedings of the Royal Society B, 276(1669), 3013-3018. Byrne, R. W., & Whiten, A. (Eds.) (1988). Machiavellian Intelligence: Social Expertise and the Evolution of Intellect in Monkeys, Apes, and Humans. Oxford University Press. Dunbar, R. (1996). Grooming, Gossip, and the Evolution of Language. Harvard University Press. Talwar, V., & Lee, K. (2011). A punitive environment fosters children's dishonesty: A natural experiment. Child Development, 82(6), 1751-1758. Talwar, V., & Lee, K. (2002). Development of lying to conceal a transgression: Children's control of expressive behaviour during verbal deception. International Journal of Behavioral Development, 26(5), 436-444. Garrett, N., Lazzaro, S. C., Ariely, D., & Sharot, T. (2016). The brain adapts to dishonesty. Nature Neuroscience, 19(12), 1727-1732. Tavris, C., & Aronson, E. (2007). Mistakes Were Made (But Not by Me): Why We Justify Foolish Beliefs, Bad Decisions, and Hurtful Acts. Machiavelli, N. Prens (Türkçe çeviri). İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#50
April 22 · 13 min
Hayatın anlamı |50|
Bu bölümde, iki yıldır konuştuğumuz tüm meselelerin arkasında duran büyük soruyu doğrudan ele alıyoruz: Hayatın bir anlamı var mı? İçerik (00:00) Giriş: Elli bölüm, bir soru (01:36) İki uyarı (02:43) Albert Camus (06:28) Sisifos ve absürt (08:29) Üç seçenek ve isyan (09:29) Felsefi mi, depresif mi? (10:35) Hayat boş, Kerem Yılmazer ve Camus (12:38) Elli bölüm ve Sisifos ritüeli Kaynaklar Albert Camus — Sisifos Söyleni (çev. Tahsin Yücel, Can Yayınları) Albert Camus — Stanford Encyclopedia of Philosophy Olivier Todd — Albert Camus: A Life (Camus biyografisi) Homeros — İlyada, 6. Kitap Steger, M. F., Frazier, P., Oishi, S., & Kaler, M. (2006). The Meaning in Life Questionnaire: Assessing the presence of and search for meaning in life. Journal of Counseling Psychology, 53(1), 80–93. Kerem Yılmazer - Hayat Boş (1976, Söz: Ülkü Aker) İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#49
April 8 · 15 min
Bağlanma stilleri gerçek mi? |49|
Mary Ainsworth'ün "yabancı durum deneyi" bağlanma stillerini tanımlayan en ünlü çalışmalardan biri. Ama 20 dakikalık bir laboratuvar gözlemiyle bir bebeğin bağlanma stilini belirlemek ne kadar güvenilir? Bu bölümde bağlanma stillerinin nasıl keşfedildiğini, Ainsworth'ün hayat hikayesini ve bu kuramın gerçek dünyayı ne kadar yansıttığını sorguluyoruz. İçerik (00:00) Giriş (00:38) Mary Ainsworth'ün hayat hikayesi: Kanada ordusundan Uganda'ya (03:41) Baltimore çalışması ve yabancı durum deneyi (04:32) Üç bağlanma stili: güvenli, kaçıngan ve kaygılı-kararsız (07:19) Metodolojik eleştiriler: 20 dakikalık test yeterli mi? (08:28) Gözlemci etkisi ve ailelerin perspektifi (09:30) Örneklem seçimi ve kültürel kör nokta (10:33) Mizaç, anneleri suçlama ve "buzdolabı anne" kavramı (12:14) Kategorik yaklaşımın sınırları (13:33) Bağlanma stili değişir mi? Kaynaklar Ainsworth, M. D. S., Blehar, M. C., Waters, E. & Wall, S. — Patterns of Attachment: A Psychological Study of the Strange Situation (1978) Belsky, J. & Rovine, M. — Temperament and Attachment Security in the Strange Situation: An Empirical Rapprochement (1987) Van den Boom, D. C. — The Influence of Temperament and Mothering on Attachment and Exploration (1994) Fraley, R. C. — Attachment Stability From Infancy to Adulthood: Meta-Analysis and Dynamic Modeling of Developmental Mechanisms (2002) Fraley, R. C. & Spieker, S. J. — Are Infant Attachment Patterns Continuously or Categorically Distributed? (2003) Bettelheim, B. — The Empty Fortress: Infantile Autism and the Birth of the Self (1967) Rimland, B. — Infantile Autism: The Syndrome and Its Implications for a Neural Theory of Behavior (1964) İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#48
March 25 · 13 min
Nasıl bağlanırız? |48|
Yeni doğmuş bir bebek birkaç gün içinde annesinin kokusunu diğer tüm kadınlardan ayırt edebiliyor ama bunu bilinçli olarak yapmıyor. Bağlanma, farkında bile olmadan beynimize kazınan bu tür izlerle başlıyor. Bu bölümde bağlanma kuramının sancılı doğumunu ve bir bebeğin annesine bağlanırken beyninde neler olup bittiğini konuşuyoruz. İçerik (00:00) Bowlby'nin 1957 sunumu ve psikanalitik dünyanın tepkisi (03:22) Harlow'un tel anne — kumaş anne deneyi (04:59) Maymun Punch'ın hikayesi (06:28) Örtük bellek, açık bellek ve bebeğin hipokampusu (08:09) Kokunun bağlanmadaki yeri ve noradrenalin (08:43) Kötü olaylardan iyi anılar (10:11) Bağlanma şemaları nasıl oluşur? (11:46) Klein'a neden dargınım? Kaynaklar Bowlby, J. (1958). The Nature of the Child's Tie to His Mother. International Journal of Psycho-Analysis, 39, 350–373. Harlow, H. F. (1958). The Nature of Love. American Psychologist, 13, 573–685. Van der Horst, F. C. P., LeRoy, H. A., & Van der Veer, R. (2008). "When Strangers Meet": John Bowlby and Harry Harlow on Attachment Behavior. Integrative Psychological and Behavioral Science, 42(4), 370–388. Sullivan, R. M., Landers, M., Yeaman, B., & Wilson, D. A. (2000). Good Memories of Bad Events in Infancy. Nature, 407, 38–39. Tottenham, N., & Vannucci, A. (2025). Attachment as Prediction: Insights From Cognitive and Developmental Neuroscience. Current Directions in Psychological Science, 34(3), 195–206. İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#47
March 11 · 15 min
Neden hep yorgunuz: Uyku borcu ve biyolojik saat |47|
Sabah alarmı çaldığında kendinizi dinlenmiş hissediyor musunuz? Çoğu kişi hissetmiyor. Bu bölümde kronik yorgunluğun önemli nedenlerinden biri olan iyi uyuyamamayı ele alıyoruz. Vücudumuzun iç saati nasıl çalışıyor? Kronotip farklılıkları neden önemli? Uyku borcu nasıl birikiyor? Gündüzden intikam almak için uykudan çalma döngüsü nelere yol açıyor? İçerik (00:00) Giriş: Neden herkes yorgun? (00:52) Vücudumuzun duvar saati: Hipotalamus ve sirkadiyen ritim (02:45) Kronotip, genetik ve sosyal jet lag (06:21) Uyku borcu: Sessizce biriken bedel (09:41) Gündüzden intikam almak: Uyku erteleme döngüsü (11:21) Peki ne yapalım? Ekranlar, kronotip ve sabit uyanma saati (13:39) Özet ve kapanış Kaynaklar The Cumulative Cost of Additional Wakefulness: Dose-Response Effects on Neurobehavioral Functions and Sleep Physiology From Chronic Sleep Restriction and Total Sleep Deprivation — Van Dongen ve ark. (2003) Chronotype, Cognitive Abilities, and Academic Achievement: A Meta-Analytic Investigation — Preckel ve ark. (2011) Impact of Sleep Duration on Executive Function and Brain Structure — Tai ve ark. (2022) How Smart Is It to Go to Bed with the Phone? The Impact of Short-Wavelength Light and Affective States on Sleep and Circadian Rhythms — Schmid ve ark. (2021) İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#46
February 25 · 13 min
Güç neden yozlaştırır? |46|
Bu bölümde güç dinamiklerinin psikolojisini ele alıyoruz. Güç ağlarının nasıl kurulduğunu ve bu ağların dışına çıkmanın neden bu kadar zor olduğunu inceliyoruz. İçerik (00:00) Giriş ve güç kavramı (00:52) French ve Raven: gücün altı kaynağı (01:54) Güç ağları ve Epstein vakası (03:16) Prestijin çekim gücü ve ait olma ihtiyacı (05:23) Karşılıklılık normu ve bağlanma (06:08) Sadakat, ödünler ve seçim piramidi (07:26) İçeride kilitlenme (09:48) Güç merkezindeki kişiler: kibir ve inhibisyon kaybı (10:53) Kurabiye deneyi (11:49) Özet: güç ağlarının üç aşaması Kaynaklar The Bases of Social Power The Norm of Reciprocity: A Preliminary Statement Power, Approach, and Inhibition Power: Why Some People Have It and Others Don't Mistakes Were Made (But Not by Me): Why We Justify Foolish Beliefs, Bad Decisions, and Hurtful Acts İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#45
February 4 · 16 min
Suça sürüklenme: Gen mi, çevre mi? |45|
“Suça sürüklenme” denen şey nedir? Suç oranları neden ve nasıl artar? Bu bölümde gen–çevre tartışmasını, “suça sürüklenen çocuk” kavramının neden öne çıktığını ve suçun arkasındaki biyolojik, ailevi ve toplumsal etkenlerin nasıl iç içe geçtiğini konuşuyoruz. İçerik (00:00) Giriş ve "Suça sürüklenen çocuk" kavramı. (02:16) Genetik açıklamalar: neyi açıklar, neyi açıklamaz? (05:05) Suç geni var mı? Genetik yüzde kaç etkili? (11:28) Toplumsal zemin: yoksulluk, adaletsizlik, kültür (13:15) Akran etkisi ve ergenlik beyni (13:45) Aile: denetim, sınır ve görünmez koruma (15:15) Kendi görüşlerim: suça sürüklenen çocuk ve ceza ehliyeti Kaynaklar Genetics and Crime: Integrating New Genomic Discoveries Into Psychological Research About Antisocial Behavior Role of genotype in the cycle of violence in maltreated children Lombroso's Controversial Legacy at the Interface of Forensic Psychiatry and Odontology Prefrontal structural and functional brain imaging findings in antisocial, violent, and psychopathic individuals: A meta-analysis Impact of social factors responsible for Juvenile delinquency – A literature review The 47,XYY syndrome, 50 years of certainties and doubts: A systematic review Does digit ratio (2D:4D) predict penile length? İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#44
January 14 · 16 min
Neden erteleriz? |44|
Bu bölümde ertelemeciliğin altında yatan nedenleri ve çözüm önerilerini ele alıyoruz. İçerik (00:00) Giriş ve erteleme örnekleri (01:26) Dopamin ve harekete geçme (02:44) Ödül – ceza döngüsü ve son dakika etkisi (04:45) Mükemmeliyetçilik ve verimlilik yanılgısı (05:40) Duygu düzenleme, dikkat ve erteleme (08:19) Alt beyin – üst beyin çatışması (11:05) Gelecekteki ben, uykudan çalmak ve erteleme döngüsü (12:55) Çözüm önerileri ve sonuç Kaynaklar Basic behavioral processes involved in procrastination The nature of procrastination: A meta-analytic and theoretical review of quintessential self-regulatory failure Interventions to reduce academic procrastination: A systematic review Procrastination and the priority of short-term mood regulation İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#43
Dec 31, 2025 · 13 min
Sevmek, çalışmak... ve gülmek |43|
Sevmek, çalışmak ve gülmek ruhsal sağlık ve iyi yaşamın en temel yapı taşları arasında yer alıyor. Bu bölümde Freud’un “sevmek ve çalışmak” vurgusundan yola çıkıp, modern psikolojinin önemli çerçevelerinden öz belirlenim teorisiyle bu fikri yeniden ele alıyoruz. Çalışmanın bizi nasıl gerçekliğe bağladığını, sevmenin neden sadece rahatlatmak değil canlandırmak olduğunu ve mizahın neden en olgun savunma düzeneklerinden biri sayıldığını konuşuyoruz. İçerik (00:00) Çalışmak, sevmek ve ruhsal sağlık (00:50) Savunma düzenekleri, çalışmak ve sevmek (02:34) Öz belirlenim teorisi: Özerklik, yeterlik ve ilişkiler (04:58) Sevmek ne işe yarar? Anlam ve bağ kurma (06:36) Mizahın iyileştirici gücü (09:02) Birlikte gülmek: Sosyal bağ, beden ve beyin (12:04) Mizah, dayanıklılık ve trajik iyimserlik Kaynaklar Laughter and its role in the evolution of human social bonding The Oxford Handbook of Work Engagement, Motivation, and Self-Determination Theory Sense of Humor, Stable Affect, and Psychological Well-Being İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#42
Dec 17, 2025 · 15 min
Hafıza-i beşer: Hem gelişmiş hem ilkel |42|
İnsan belleği kusursuz bir kayıt cihazı gibi çalışmaz, son derece güçlü ama yanılmaya açıktır. Bu bölümde belleğin neden bir kamera gibi değil, anlam ve çağrışımlar üzerinden çalışan bir sistem olduğunu; yanlış anıların, eksik kayıtların ve unutmanın aslında nasıl ortaya çıktığını konuşuyoruz. İçerik (00:00) Giriş ve DRM deneyi (02:01) Örtük bellek ve açık bellek (03:02) Epizodik ve semantik bellek (05:15) Anıların parçalara ayrılarak kaydedilmesi (06:52) Enerji tasarrufu ve belleğin verimlilik stratejileri (09:15) Unutmak bir kusur mu, zorunluluk mu? (11:10) Travmatik anılar neden silinmez? (13:58) Uykunun bellek ve duygu düzenleme üzerine etkileri (14:50) Özet ve kapanış Kaynaklar The Deese-Roediger-McDermott (DRM) Task: A Simple Cognitive Paradigm to Investigate False Memories in the Laboratory A theory of hippocampal function: New developments Remembering: An Activity of Mind and Brain Forgetting as a form of adaptive engram cell plasticity İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#41
Dec 3, 2025 · 14 min
Unutkanlık: Belleğimiz nasıl çalışır? |41|
Unutkanlık en sık rastladığımız yakınmalardan biri. Bu bölümde belleğin nasıl çalıştığını, günlük yaşmadaki unutkanlığın sebeplerini, modern yaşamın bilişsel yükünü ve stresin belleğimiz üzerindeki etkilerini ele alıyoruz. İçerik (00:00) Giriş: Günlük yaşamda unutkanlık (01:06) Dikkatin bellek oluşumundaki rolü (01:44) Çalışma belleği ve kapasite sınırlılıkları (03:05) Kodlama (05:51) Bilginin depolanması ve geri çağırılması (08:00) Kayıtların zamanla değişmesi (09:45) Unutkanlık neden bu kadar sık? (10:22) Dijital dünyanın etkileri (12:09) Dilimin ucunda fenomeni ve stres (13:40) Özet ve kapanış Kaynaklar The Biology of Forgetting—A Perspective Understanding the physical basis of memory: Molecular mechanisms of the engram A theory of hippocampal function: New developments Görünmez goril deneyi (video) İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#40
Nov 19, 2025 · 14 min
Pişmanlık |40|
Bu bölümde en acı verici ama aynı zamanda en öğretici duygulardan birini, pişmanlığı ele alıyoruz. Bu bölümde yanıtlarını aradığımız bazı sorular: Pişmanlığı hayal kırıklığı ve suçluluktan ayıran temel fark nedir? Beynimiz nasıl aktif olarak çalışıp pişmanlığı üretiyor? Yaptıklarımızdan mı yapmadıklarımızdan mı daha çok pişman oluruz? Pişmanlığı nasıl geviş getirme (ruminasyon) döngüsü olmaktan çıkarıp, hayatımıza yön veren bir pusulaya nasıl dönüştürebiliriz? İçerik (00:00) Giriş (01:22) Pişmanlık, hayal kırıklığı ve suçluluk (02:39) "Keşke" düşüncesi (03:28) Beynimiz pişmanlığı neden ve nasıl üretir? (06:37) Yaptıklarımız mı, yapmadıklarımız mı? (08:35) Ruminasyon: Zihinsel geviş getirme (09:43) Kimler daha yatkın? (10:58) Öneriler (13:18) Özet ve kapanış Kaynaklar Decisions and revisions: The affective forecasting of changeable outcomes Revisiting the temporal pattern of regret in action versus inaction. The road not taken: Common and distinct neural correlates of regret and relief. Impact of abstract vs. concrete processing on state rumination. İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#39
Nov 5, 2025 · 16 min
Kararsızlık |39|
Neden bazen karar verirken kilitleniriz? Seçeneklerin artması neden bizi özgürleştirmek yerine felç eder? Bu bölümde kararsızlığın psikolojisini, sonuçlarını ve çözüm yollarını ele alıyoruz. İçerik (00:00) Giriş, reçel deneyi ve seçenek bolluğu (01:39) Kararsızlık türleri (02:24) Tek yönlü ve çift yönlü kararlar (03:39) Karar yorgunluğu (06:12) Seçim felci: Fazla düşünmenin kilitlediği anlar (07:39) Kayıp korkusu, FOMO ve riskten kaçınma (09:26) Mükemmeliyetçilik ve “iyi olanla yetinmek” (10:04) Kararsızlık nelere yol açıyor? (11:22) Kararsızlığı azaltmanın yolları (15:18) Özet ve kapanış Kaynaklar When Choice Is Demotivating: Can One Desire Too Much of a Good Thing? Nudge: Improving Decisions About Health, Wealth, and Happiness (Richard H. Thaler, Cass R. Sunstein) Thinking Fast and Slow (Daniel Kahneman) İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠
#38
Oct 22, 2025 · 24 min
Baskı altında hızlı karar verme (Konuk: Yusuf Ali Altuncı) |38|
Hayat kritik anlarla dolu ve bazen saniyeler içinde karar vermemiz gerekiyor. Peki baskı altındayken beynimiz nasıl çalışır? Hızlı sezgilerimize mi güvenmeliyiz, yoksa yavaş ve analitik düşünceye mi? Bu bölümde Acil Tıp uzmanı Doç. Dr. Yusuf Ali Altuncı konuğumuz. Acil servisin yüksek temposunda hem hızlı hem de doğru kararların nasıl verildiğini ve bu zorlu ortamda kazanılan becerilerin günlük hayata nasıl uyarlanabileceğini konuşuyoruz. İçerik (00:00) Giriş (04:10) Bir acil hekiminin beyni nasıl çalışır? (06:16) Nasıl karar verilmeli? Sezgisel mi, analitik mi? (10:27) Yanılgılar ve kararsızlık (14:47) Acil hekimliğinin hayata etkileri (17:19) Pişmanlık ve meslek seçimi (21:25) İş - yaşam dengesi (23:50) Kapanış Kaynak Thinking Fast and Slow (Daniel Kahneman) İletişim nebiliyorus@gmail.com https://www.instagram.com/cenanhep⁠⁠⁠

Showing 1–20 of 21 episodes